ครั้งแรกที่ได้ไปญี่ปุ่น รถที่เรานั่งบังเอิญผ่านจุดที่กำลังซ่อมถนน แล้วก็มีกรวยสีส้มกั้นให้รถที่ผ่านไปมาเลี่ยงทางที่กำลังซ่อม พร้อมทั้งมีลุงคนหนึ่งที่คอยโบกธงบอกทางให้รถวิ่งเบี่ยงไปอีกเลน ลุงคนนั้นสีหน้ายิ้มแย้มแจ่มใส่ ตั้งใจโบกธงมาก สัมผัสได้ว่าลุงแกภาคภูมิใจประหนึ่งงานที่แกทำเป็นภาระระดับชาติเลยทีเดียว เพื่อนคนฝรั่งเศสที่นั่งรถด้วยกันเห็นด้วยเช่นเดียวกัน เขาบอกว่าถ้าทำงานแบบนี้ที่ฝรั่งเศสคงจะรู้สึกแย่น่าดู และเราก็มานั่งสงสัยกันว่าอะไรที่ทำให้คุณลุงคนนั้นปลี้มปริ่มใจในอาชีพของแกยิ่งนัก
ในภาษาญี่ปุ่นมีคำว่า “こだわり” (Kodawari) อธิบายเป็นภาษาไทย ก็คือ
“ความตั้งใจแน่วแน่ในการทำบางสิ่งให้ออกมาดีที่สุด ไม่ให้มีที่ติแม้แต่เรื่องเล็กๆ น้อยๆ”
พูดง่ายๆ คือไม่ใช่ทำแค่ขอไปที เรียกว่า “ก็ดีนะ” “ได้แหละ” “หยวนน่า”นั้นไม่มีอยู่ในพจนานุกรมของคนที่ยึดถือ “โคดาวาริ”เป็นหลักในการดำเนินชีวิต
คนที่มี “โคดาวาริ”จะภาคภูมิใจในสิ่งที่เขาทำ ทุ่มเททำงานอย่างพิถีพิถันและแสวงหาความสมบูรณ์แบบ หากเลือกอาชีพหรืองานที่จะทำแล้ว ก็จะทำในเวอร์ชั่นที่ที่ดีสุดโดยไม่มีการประนีประนอมยอมความใดๆทั้งสิ้น คนภายนอกอาจมองว่าพวกเขาเป็นพวกเรื่องมาก จู้จี้จุกจิก และไม่มีความยืดหยุ่นเอาเสียเลย แต่พวกเขาสามารถสร้างงานที่มีคุณภาพดีขึ้นเรื่อยๆและรักษามาตรฐานระดับสูงอยู่เสมอ ดังนั้นไม่ว่างานจะยากแค่ไหนพวกเขาก็ทำได้ และทำได้ดีเสียด้วย ตัวอย่างก็คือ คุณจิโร่ โอโนะ เจ้าของร้านซูชิระดับมิชลิน 3 ดาวที่มีอายุมากถึง93 ปี คุณจิโร่ แสวงหาทุกวิถีทางในการพัฒนาซูชิให้ดีขึ้นจนเกินระดับยอดเยี่ยมทั้งในด้านวัตถุดิบ ขั้นตอนการทำ และการบริการ
“โคดาวาริ” ที่สะท้อนให้เห็นในสังคมวัฒนธรรมญี่ปุ่นได้แก่
1. บริการเหนือระดับ
คนที่ไปเยือนญี่ปุ่นทุกคนเห็นพ้องกันว่า การบริการที่ญี่ปุ่นนั้นจัดได้ว่าอยู่ในระดับA+เมื่อเทียบกับประเทศอื่นๆ และถือได้ว่าเป็นเสน่ห์ของประเทศญี่ปุ่นที่ดึงดูดให้แขกมาเยือน เพราะผู้ให้บริการมักใส่ใจในทุกรายละเอียด และมีการคาดเดาพฤติกรรมของลูกค้าล่วงหน้าเพื่อที่จะตอบสนองความต้องการได้อย่างดีเยี่ยมค่ะ ทั้งนี้เพราะผู้ให้บริการถือหลัก “โคดาวาริ” คือ เมื่อมีหน้าที่ให้บริการ ก็ต้องให้บริการที่ดีที่สุด
2. ระบบขนส่งมวลชนที่ตรงเวลา
สมัยเป็นนักศึกษา เคยใช้ตั๋วนักเรียนนั่งรถไฟธรรมดาจากจังหวัดนีงาตะ ไปฮิโรชิมา และต้องเปลี่ยนขบวนรถไฟนับสิบครั้งกว่าจะถึงจุดหมายปลายทาง และก็ได้พบว่ารถไฟทุกขบวนที่เปลี่ยนมาตรงเวลาไม่พลาดแม้นาทีเดียว และข้อมูลที่ได้ล่วงหน้ายังบอกหมายเลขชานชะลาที่ขบวนรถไฟจะเข้าอย่างไม่มีผิดเพี้ยน สิ่งนี้แสดงให้เห็นถึงการไม่ยอมประนีประนอมต่อการบริการผู้โดยสารให้ไปถึงที่หมายทันเวลา
3. ความสะอาดเป็นระเบียบเรียบร้อย
คนญี่ปุ่นรักษาความสะอาดเป็นระเบียบในบ้านเรือนและที่สาธารณะได้เป็นอย่างดี ไม่ว่าจะเป็นท้องถนน ห้องน้ำสาธารณะ รถโดยสาร ฯลฯ ทั้งนี้เพราะความสะอาดจะต้องสะอาดจริงๆ ไม่ใช่แค่พอถูไถค่ะ
4. ทำงานเต็มความสามารถ
หลายๆ คนกล่าวว่า คนญี่ปุ่นบ้างาน เพราะ “โคดาวาริ” ทำให้คนญี่ปุ่นมีลักษณะนิสัยที่มักจะทุ่มเททำงานและใส่ใจในงานร้อยเปอร์เซ็นต์ ไม่ใช่ทำงานไปคุยไลน์ไป หรือดูข่าวดาราไป การทำงานแบบญี่ปุ่นยังเน้นการพัฒนางานให้ดีขึ้นเรื่อยๆ ไม่ใช่ทำไปวันๆ
พิชชารัศมิ์มองว่า “โคดาวาริ” เป็นสิ่งที่ดีและสามารถนำมาใช้เป็นพลังในการทำงานค่ะ
ติดตามอ่านเรื่องราว การทำธุรกิจและการทำงานที่เต็มไปด้วยความสุข ในหนังสือ “ธุรกิจสร้างสุข” ของพิชชารัศมิ์ Marumura ได้ที่ Life Inspired by พิชชารัศมิ
